Klimmen

Geboorteplaats van het vrij klimmen

Hoe alles begon

In de Saksische Zwitserland wordt al lang geklommen. Dit is gedocumenteerd sinds ongeveer 150 jaar. Voor velen geldt maart 1864 als het begin van de Saksische klimsport, toen vijf turners uit Schandau de Falkenstein beklommen met behulp van boomstammen en ladders. In 1874 slaagden twee bergbeklimmers uit Pirna erin om de Mönch sportief te beklimmen zonder hulpmiddelen.

In 1910 werden uiteindelijk de "Saksische Klimregels" voor het eerst vastgelegd. Deze gelden sindsdien grotendeels ongewijzigd en bevatten als belangrijkste onderdeel de "afstand van kunstmatige hulpmiddelen om de zwaartekracht te overwinnen". Van hieruit verspreidde dit idee zich over de hele wereld. Vandaag de dag noemt men het vrij klimmen en beoefent men het in de Verenigde Staten, Australië, Frankrijk, Spanje, Thailand en andere landen op aarde.

Fases van Ontsluiting

In de periode van 1777 tot 1890 vond de zogenaamde vroege ontsluiting van het Elbsandsteingebergte plaats. Deze werd gekenmerkt door beklimmingen met kunstmatige hulpmiddelen. In de jaren tussen 1890 en 1910 volgde de bergsporthoofdontsluiting van het gebied. Naast eenvoudige schoorsteenklimming kwam nu ook spleet- en wandklimming erbij, waardoor talrijke nieuwe wegen naar voorheen onontgonnen toppen mogelijk werden. Deze periode bracht klimlegenden voort zoals Oscar Schuster, Friedrich Meurer, Albert Kunze, Rudolf Fehrmann, Fritz Wiessner of Oliver Perry-Smith.

Na 1912 tot aan de Tweede Wereldoorlog werden de wand- en spleetklimmingen nog risicovoller en moeilijker en de klimmers ontslootten niet alleen nieuwe toppen, maar ook zwaardere klimroutes. Duidelijk verbeterde klimtechnieken en beveiligingsmethoden leidden van ongeveer 1945 tot ongeveer 1965 tot de zogenaamde restontsluiting, die ook wel wordt beschouwd als de voltooiing van het klassieke Saksische bergbeklimmen.

Voortaan ontslootten de klimsporters steeds extremere klimroutes in de moeilijkheidsbereiken VIII tot XII. Bernd Arnold, Manfred Vogel, Jürgen Höfer en Klaus Schäfer zijn stellvertretend voor deze periode genoemd. Jongere bekende extremesporters uit de jaren 90 zijn o.a. Sven Scholz, Uwe Richter of Gunter Gaebel.

Paradijselijke achtergrond

Klimmen in het Elbsandsteingebergte is een onbeschrijfelijke ervaring. In het geboorteland van het freeclimbing wordt het bergtopgeluk verdeeld over 1134 vrijstaande zandstenenrotsen en een overweldigende natuurlijke achtergrond.

Naast de uniciteit om in het midden van het nationaal park te klimmen, zijn het de eigen klimregels en de eigen moeilijkheidsschaal die het bergtopervaring voor elke klimmer zo bijzonder maken. Wie hier eens een berg heeft beklommen, kan zich niet meer onttrekken aan de betovering van deze klimregio.

De verscheidenheid van zandsteen creëert unieke natuurervaringen en maakt freeclimbing in al zijn facetten mogelijk. Met weinig beperkingen om redenen van natuurbescherming vinden klimmers ongeveer 27000 klimroutes in alle moeilijkheidsgraden van de Saksische moeilijkheidsschaal van I tot XII.

Steile Felsklippen mit dichtem Wald und Tal im Hintergrund. — © Klaus Fengler

Saksische klimregels

De Saksische klimregels zijn uitdagend – en belangrijk, omdat ze de zachte, gevoelige zandsteen en belangrijke leefgebieden in het nationaal park beschermen. Metaalhulpmiddelen zoals keilen en friends zijn verboden; geslagen ringen zijn vergeleken schaars en alleen snoeren zijn toegestaan als veiligheidsmiddel.

Het touw dient slechts voor beveiliging en afdalen. In tegenstelling tot andere klimgebieden is het aanbrengen van zekeringen een bijzondere kunst in de Elbsandsteen. Het veranderen van het rotsoppervlak is - met uitzondering van het plaatsen van veiligheidsringen bij eerste beklimmingen - verboden. Chemische hulpmiddelen zoals magnesia mogen niet worden gebruikt. Bovendien geldt er een klimverbod op nat of broos gesteente.

Bijzonderheden en klimregels

Saksische moeilijkheidsschaal

seizoensgebonden gesloten klimtoppen

Kletterer von hinten mit vielen Karabinern und Seilen am Klettergurt. — © Peggy Nestler

Klimgebieden

Saksisch Zwitserland is verdeeld in verschillende klimgebieden, die zich onderscheiden door hun rotsstructuur of de manier van klimmen. De meeste klimgidsen zijn ingedeeld naar deze klimgebieden. Dat maakt oriëntatie makkelijker.

Overzicht klimgebieden

Top- en wegdatabank

Bergverlag Rölke (Klimgidsen)

Kletterer an einer steilen Felswand, im Hintergrund steile Felsnadeln. — © Klaus Fengler

Van professionals leren

Ongelukken bij het klimmen ontstaan vrijwel uitsluitend door onkunde, onoplettendheid of roekeloosheid. Gediplomeerde klimleraren uit de regio bieden het volledige spectrum aan vaardigheden om het Elbsandstein te beheersen. De lokale bergsportveranstalters geven les volgens een uniforme opleidingsrichtlijn.

Kletterschool Lilienstein

Touristservice Bad Schandau

Kletterschool Ottendorfer Hütte

Bergführer Elbsandsteinklettern.de

Kletterschool Bergvagabündnis

Zwei Kletterer mit Helmen betrachten eine Karte auf einem Felsen, Landschaft im Hintergrund. — © Julia Haentzschel

Hulp onderweg

Selfhelp-bakken en noodnummers

De selfhelp-bakken zijn geplaatst in de klimgebieden, maar ook langs veelgelopen wandelroutes. Ze bevatten een assortiment van EHBO-materialen en transportmiddelen (vouwdraagberen en wegwerphoeden). Iedereen kan ze bij nood gebruiken. Het wordt verwacht dat de draagbaar teruggebracht wordt. Als dit niet mogelijk is, moet je onbedingt het DRK Kreisverband Sebnitz (Tel. 035971 -7470) informeren.

Als hulp van de Bergwacht nodig is, moet deze aangevraagd worden via de noodnummer 112. Mensen die de omgeving niet kennen kunnen hun locatie vinden op de dichtstbijzijnde wegwijzer. Aan de achterkant van elke wegwijzer staat een gele locatienummer (zie afbeelding), die je onbedingt moet opgeven bij een noodoproep.

Grünes Wegweiserschild an einem Pfosten mit gelber Notrufstandortnummer. — © Yvonne Brückner

Person in blauem Helm hinter einem Netz im Kletterpark, lächelnd. — © Kletterwelten Elbsandstein

Hoogtouwbanen

Een bijzondere lekkernij voor sportieve actievakantiegangers zijn twee hoogtouwtuinen. Direct naast het fort Koningstein bevindt zich de "Kletterwald Königstein". In deze klimbos voor het hele gezin zijn er 8 parcours met 80 klimlementen en meer dan 1.000 meter klimroute.

Bij Kanu-Aktiv-Tours kunnen de klimfans zich uitleven op een indoorparcours met 18 elementen, twee acht meter hoge klimtorens en een klimwand.

Bunte Kletterwand mit Griffen in einer Indoor-Kletterhalle. — © Peggy Nestler

Klimhallen

Of nu voor een proefje of intensieve training … in totaal staan alle "touwaartisten" 2 klimzalen ter beschikking in de Saksische Zwitserland. Hier kan individueel of met ervaren trainers worden geklommen. Het YoYo beschikt bovendien over een ruime boulderzone.